Russian | English

روغن کنجد و عملکرد مغز

روغن کنجد و عملکرد مغز
۴ اسفند ۱۳۹۴ Ali Esmaili
روغن کنجد و عملکرد مغز

چربی ها به طور عمده از نظر منشاء به دو دسته گیاهی و حیوانی تقسیم بندی می شوند. کلسترول فقط در منابع غذایی حیوانی وجود دارد و در غذاهای گیاهی کمتر دیده می شود. به همین جهت در چند دهه اخیر مصرف انواع روغن های گیاهی با افزایش آگاهی جامعه نسبت به مضرات کلسترول و چربی های حیوانی بالا رفته است. روغن های گیاهی بر خلاف نوع حیوانی حاوی مقادیر بیشتری اسیدهای چرب غیر اشباع از خانواده امگا ۶،۳ و ۹ می باشند. این اسیدهای چرب  وظایف متعدی از جمله کمک به رشد و حفاظت از ارگان هایی چون مغز و چشم و قلب دارند و با داشتن خواص ضد التهابی و آنتی اکسیدانی در پیشگیری از بروز بسیاری از بیماری ها موثر هستند اما وجود اسیدهای چرب چند غیر اشباع در این روغن ها در اثر نگهداری طولانی مدت و مواجهه‌ی روغن با حرارت بالا ممکن است منجر به آزاد شدن رادیکال های آزاد، ایجاد استرس اکسیداتیو و بروز بسیاری از بیماری ها شود.

از جمله روغن های گیاهی روغن کنجد است که از دانه‌ی کنجد استخراج می‌شود. دانه‌ی کنجد از کشت یک یا چند نوع گونـه‌ی گیـاهی بنـام (سـزاموم اینـدیکوم) به دست می آید. مقادیر بالای توکوفرول یا ویتامین E 700-500) میلــی گــرم بــر کیلوگرم) و آنتی اکسیدان های مخصوص در روغن کنجد به شکل نوعی سد دفاعی در برابر آسیب  ناشـی از رادیکـالهـای آزاد اسـیدهای چرب غیراشباع عمل می‌کند.

در کنار فواید متعددی که برای روغن کنجد مطرح شده است، مطالعات متعدد از نقش این روغن در سلامت مغز و بهبود عملکرد حافظه صحبت کرده اند. برای مثال مشاهده شده است که مصرف کنجد موجب بهبود بی‌حرکتی ناشی از بیماری پارکینسون می‌شود و با بهبود عملکرد سلول های عصبی و تسهیل انتقال پیام میان آنها موجب افزایش فعالیت عصبی و توانایی یادگیری شده است. همچنین تحقیقات نشان داده‌اند لیسیتین موجود در این گیاه و روغن آن در سلامت بافت عصبی و مغز موثر بوده‌است.

استرس اکسیداتیو ناشی از عملکرد تخریبی رادیکال های آزاد، یکی از عوامـل مهم در ایجاد اختلال حافظه همانند بیماری آلزایمر می باشـد که مواد آنتی اکسیدان می توانند اثر محافظتی علیه این موارد داشـته باشـند .به طور کلی آلزایمر نوعی بیماری مغزی پیشرونده می باشد که به طور معمول در دوران پیری ایجاد می شود. در این بیماری ساختار سلول عصبی تخریب می شود و بر حافظه و رفتار تاثیر می گذارد. در کل می توان گفت اسیدهای چرب غیر اشباع موجود در روغن کنجد با کاهش کلسترول باعث افزایش انعطاف پذیری سلول های مغزی بویژه در نواحی هیپوکامپ که از قسمت های مهم مغز و شرکت کننده در فرآیند یادگیری است، می شود و از این طریق می تواند اثرات مثبتی بر فرآیند یادگیری و حافظه داشته باشد. همچنین روغن کنجد با داشتن خاصیت آنتی اکسیدانی در بهبود حافظـه می تواند موثر باشد

در مطالعه ای که به صورت تجربی روی موش های آزمایشگاهی صورت گرفته، مشخص شده است که مصرف روغن کنجد در بارداری موجب افزایش حافظه فرزندان آنها به طور معنی‌دار در مقایسه با گروهی که روغن کنجد دریافت نکردند، شده است.

در این بین تهیه روغن کنجدی که با علم روز دنیا تولید شده باشد و به صورت بهداشتی و تکنیکی در اختیار مصرف کننده قرار گیرد  از اهمیت ویژه ای برخوردار است چراکه لازمه‌ی بهره مندی از فواید روغن کنجد بهره‌گیری از این موارد است. شرکت عقاب سالها است که در زمینه تولید محصولات کنجدی فعالیت می کند. روغن های کنجد از محصولات اصلی این شرکت می باشد که به تولید انواع روغن های مورد استفاده در سالاد و پخت و پز، یا روغن ترکیبی کنجد و کانولا و روغن مخصوص سرخ کردنی حاوی کنجد می‌پردازد. روغن های تولیدی شرکت عقاب با دارا بودن استانداردهای ISO 9001-2008 و به پشتوانه بیش از نیم قرن تجربه تولید و به بیش از ۳۰ کشور دنیا نیز صادر می شود. به همین جهت همسو با افزایش تمایل افراد به مصرف روغن کنجد، لازم است تا آگاهی عمومی در رابطه با انتخاب برند معتبر در این زمینه بالا رود؛ چراکه استفاده از روغن های متفرقه علاوه بر نداشتن اثرات مفید می تواند برای سلامتی زیان بار نیز باشد. امید است تا تغذیه سالم نیز به عنوان یک فرهنگ صحیح میان تمامی افراد جامعه نهادینه شده و هر فرد آگاهانه بتواند بهترین انتخاب غذایی را داشته باشد.